شهید رجب بیگی: از یک سو باید بمانیم که شهید آینده شویم و از دیگر سو باید شهید شویم تا آینده بماند . هم باید امروز شهید شویم تا فردا بماند و هم باید بمانیم تا فردا شهید نشود. عجب دردی، چه می شد امروز شهید می شدیم .

شهید فضل الله خودسیانی: الهی اگر طاعت بسی ندارم در دوجهان جز توکسی ندارم.خدایا فضل ترا گران نیست و شکر تورا زبان نیست.خدایا مگو چه آورده ام که درد و دوا نشوم و مپرس چه کرده ام که رسوا نشوم

شهید جعفر جعفری: چشم بصیرت را بگشا، به اطراف نظر کن، به جهان بیندیش، چه می بینی ؟ .... تو بزرگتر از آنی که فکر کنی، کل زمین و آسمان وکرات وکهکشان ها برای توست، پس به قیامت نظر کن.

شهید محمد مهاجری: خدایا : سرودمان را شنیدی ، انالله و اناالیه راجعون . خدایا : آوایمان را شنیدی، لاالله الاالله. پروردگارا، کتابمان قرآن، پیمانمان ایمان، جرممان قیام، راهمان اسلام، پیشوایمان امام، سلاحمان وحدت.

شهید ابن یامین جهاندار: خدا یا چه بگویم از آن بسیجی کم سن و سال با این که خاک سر و رویش را پوشانده و خستگی و بی خوابی در چهره اش نمایان می باشد، می بینی در حال عبادت است و از خدا می خواهد ک به درگاه د و .

شهید سید منصور بیاتیان: اگر کشته شدم مرا غسل ندهید، چون ننگ است کسی که معلمش، حسین (علیه السلام) را غسل نداده اند خودش را غسل دهند.

شهید حسن خاکسار: آنان که رفتند کار حسینی کردند و آنان که ماندند باید کاری زینبی بکنند وگرنه یزیدیند .

شهید ناصر دشتی پور: اضطراب و نگرانی از آینده و تاثر و افسوس بر گذشته از جمله موانعی هستند که اگر در روح کسی نفوذ نماید عزم و تصمیمش را در هم می شکند و او را خود باخته و مرعوب می سازد..

شهید محمد سبزی: خدایا: من شمعم، می سوزم تا راه را روشن کنم، تنها از تو می خواهم که وجود مرا تباه نکنی و اجازه دهی تا آخر بسوزم و خاکستری از وجودم باقی بماند ....

شهید ابن یامین جهاندار: خدا یا چه بگویم از آن بسیجی کم سن و سال با این که خاک سر و رویش را پوشانده و خستگی و بی خوابیا به درگاه خودش قبول کندود لبیک گفته و توسط از خدا بی خبران عراقی به شهادت می رسد .

شهید مهدی شریعتی: شما ای ملت قهرمان و ای ملت امام تذکر که هر مکتبی و هر امتحانی و آزمایشی نهایتاً کارنامه ای دارد و معیارهایی که صادق از کاذب بشناسد و مکتب ما مسلمین نیز چنین است. مکتبمان اسلام عزیز و دروسشت. اما امتحان بسی مشکل است و جهاد با نفس و قتال با کفر و نفاق است.

شهید محمد سبزی: خدایا: من شمعم، می سوزم تا راه را روشن کنم، تنها از تو می خواهم که وجود مرا تباه نکنی و اجازه دهی تا آخر بسوزم و خاکستری از وجودم باقی بماند ....

اوقات شرعی
تدابير مديريتي حضرت امام خميني ( ره ) در هشت سال دفاع مقدس
صفحه اصلی > تاريخ دفاع مقدس > مقالات و تحلیل ها > تدابير مديريتي حضرت امام خميني ( ره ) در هشت سال دفاع مقدس 

 

 


  مقدمه :
هدف از تحميل جنگ به ايران

 

 

طـبـق بـررسـى هـاى بـه عـمـل آمـده و اعـتـرافـات فـرمـاندهان حزب بعث واسـتـراتـژيـست هاى كاخ سفيد, هدف از تحميل جنگ به ايران موارد زير بوده است :

 

 

ـ نابودى انقلاب اسلامى و يا حداقل كنترل آن

 

 

ـ تشكيل عربستان بزرگ ,

 

 

ـ تصرف خوزستان و گرفتن كل شط العرب ،

 

 

بـديـن تـرتيب در 31 شهريور 1359 صدام به اين نتيجه رسيده بود كه حكومت ايـران بـه خاطر انقلاب از نظر توان نظامى بسيار ضعيف شده , لذا از آن موقعيت اسـتفاده كرده و با حمايت و تحريك قدرت هاى استعمارى جنگ را بر ما تحميل كـرد. حالا اين سؤال مطرح است كه آيا دشمن پس از فتح خرمشهر متنبه شده و هدف (نابودى انقلاب اسلامى ) را رها كرده بود يا خير؟

 

 

اصـولا دشـمـن از جـنگ به عنوان ابزارى براى رسيدن به اهداف خود استفاده مى كرد. اما جمهورى اسلامى بعد از فتح خرمشهر, مقتدرتر شده بود و به همين جـهـت خـطرآن در نزد دشمنان نيز افزون تر شده بود. بنابراين دشمن چون به هـدف خـود نـرسـيده بود، به دنبال اين بود كه اين نظام تقويت شده را به انحاء مختلف تضعيف نمايد.

 

 

نـكـتـه ديـگرى نيز مطرح بود و آن اين كه، دشمن از اهدافش دست بر نداشته بـلـكه نسبت به اهدافش هوشيارتر هم شده و حمايت هاى ديگرى هم ممكن بود جـلب نمايد، در اين حال ، چه تضمينى وجود داشت كه با توقف جنگ ديگر اقدام بـه تـجـاوز مـجدد نكند؟ بنابراين منطق نظامى در آن شرايط, حكم مى كرد كه براى رفتن به پشت ميز مذاكره و توقف جنگ ، ايران پشتوانه اى به عنوان تضمين صـلـح داشـتـه باشد و اين پشتوانه چيزى جز پيشروى در قسمتى از خاك عراق نمى توانست باشد.

 

 

  شيوه ها و تدابير مديريتي امام خمينى (ره )

 

 

حـضـرت امـام خـمـيـنـى( ره )  بـه عـنـوان مدير ، رهبر و فرمانده كل قوا و فرماندهى عالى جنگ ، تعيين و هدايت اسـتـراتـژى جـنـگ را بـر عـهـده داشـت و در اين مدت با بهره گيرى از شيوه ها و تدابير خاص ‍ خويش هشت سال دفاع مقدس را رهبرى و مديريت نمود و اعجاب و شگفتى سياستمداران دشمن را برانگيخت .

 

 

  در اين ميان به تعدادي از اين شيوه ها و تدابير اشاره مي نماييم : 

 

 

  1 ـ بسيج همگانى و سازماندهى مردم و نيروهاى مسلح

 

 

بـراى آنكه كليه نيروهاى داوطلب بتوانند در حد توانايى ها و استعدادهاى خويش در اين امر مهم سهيم باشند، امام اقدام به اين مهم نمودند و در اين رابطه فرمودند:

 

 

((هركس مى تواند جبهه بايد برود و هركه نمى تواند در پشت جبهه كمك كند))

 

 

2 ـ توسعه تشكيلات نظامى و فرمان بر تشكيل نيروهاى سه گانه سپاه

 

 

ايـن امـر مـوجـب شـد تـا سپاه بتواند با هماهنگى بيشتر با نيروهاى ارتش ، در عرصه هاى نبردحضور قوى ترى داشته باشند.

 

 

3 ـ هماهنگى و انسجام در نيروهاى مسلح

 

 

هـمـان گـونـه كـه در انـديـشـه سـيـاسـى امـام وحـدت و يـكـپـارچـگـى اقشار مختلف ملت و احزاب گـونـاگـون عـامـل پـيـروزى مـلت ايران به شمار مى آيد. انسجام نيروهاى نظامى را نيز ضامن اقـتـدار نيروهاى مسلح در دفاع مقدس مى دانست . از اين رو امام به نيروهاى ارتش ، سپاه و بسيج فرمود:

 

 

((هـمـه در هـم ذوب شـويد و تو و من را از ميان برداريد و چون يد واحده و قدرت واحده به دشمن بتازيد))

 

 

 

 

 

4 ـ هماهنگى و به كارگيرى امكانات پشت جبهه

 

 

امـام نـيـروهـاى پـشـت جـبـهـه اعـم از دسـتگاه هاى اجرايى و تبليغى و سياسى را به هماهنگى بايـكـديـگـر و تـوجـه بـه مـسـائل جـنگ دعوت مى كردند و كليه فعاليت هاى سياسى ، تبليغى واقتصادى پشت جبهه را با دفاع مقدس مرتبط مى ساختند و همواره ارگان ها و سازمان هاى دولتى را در جهت تقويت و آمادگى رزمى مردم و پشتيبانى از جنگ به كار مى گرفتند و مى فرمودند:

 

 

((به پشتيبانى مادى و معنوى خود از جبهه هاى نبردو رزمندگان ادامه دهند و سپاهيان نور را حمايت كنند))

 

 

5 ـ مقابله با عوامل بازدارنده داخلى و تبليغات دشمن

 

 

در دوران دفـاع مـقـدس حـوادث گـوناگونى پديد مى آمد، برخى از اين حوادث مانند رقابت هاى جـنـاح هـاى مـخـتـلف در كـشـور مـعـلول شـرايـط سـيـاسـى داخـل كـشـور بـود، كـه بـعـضـا فـضـاى سـيـاسى كشور را ملتهب مى ساخت ، برخى از پيشامدها را عـوامـل آگـاه و مـزدور دشـمـن پـديـد مـى آوردنـد و بـرخـى ديـگـر نـتـيـجـه اعـمـال گـروه هـاى نـاآگـاه داخـلى بـود و هـر كـدام از اين حوادث به طور مستقيم يا غيرمستقيم مى تـوانـسـت در حـضـور رزمـنـدگـان اسـلام در جـبـهـه هـا بـراى ادامـه دفـاع مـقـدس مـشـكـل ايـجـاد نـمـايـد. اما حضرت امام باشيوه هاى در خور تحسين رهبرى خويش ، تاثير منفى وشـكـنـنده هر يك از اين حوادث را بر عرصه هاى نبرد و روحيه رزمى و معنوى رزمندگان اسلام راخنثى مى كرد.

 

 

دشـمن بعثى نيز با در اختيار داشتن امكانات تبليغى استكبار جهانى و به تعبيرى ((امپراتورى خـبرى و رسانه اى )) با كمك كارشناسان و مشاوران خارجى و بهره ورى از امكانات و شيوه هاى گوناگون ، جنگ روانى خود را براى مشوّه جلوه دادن چهره جمهورى اسلامى در ميان مسلمانان جهان و جـلب حـمـايـت هـاى منطقه اى براى تقويت رژيم عراق به راه انداخته بود. دراين جنگ روانى هم حضرت امام با درايت و ژرف نگرى تمام ، با اين شيوه هاى تبليغى و روانى دشمن مقابله نمود.

 

 

  6 ـ رعايت اصول تصميم گيرى

 

 

حـضـرت امـام اطلاعات و اخبار كافى و لازم را از طريق نمايندگان خود در نيروهاى مسلح و يگانهاى رزمى و فرماندهان قرارگاه ها به دست مى آوردند.

 

 

امـام مـبناى تصميم گيرى هاى مهم خود رابر اساس اطلاعات دقيق از وضعيت جنگ و مشورت با مسؤولان لشـگـرى و كـشورى بنيان مى نهاد، رهنمودهاى حضرت امام بر اجراى عمليات هاى نظامى ودفـاعـى و ورود بـه خـاك عـراق ،اقـدامـات مـقـابـله بـه مـثـل در جـنـگ شـهـرهـا و قـبـول قـطـعـنـامـه 598 سـازمـان ملل بر همين اصل و اساس استوار بود.

 

 

7 ـ تفويض اختيارات

 

 

گـسـتـردگـى و تـخـصـصـى بـودن امـور جنگ باعث شده بود كه حضرت امام مسؤ ليت برخى ازمـسـائل اجـرايـى و كـارشـنـاسـى مـرتبط با جنگ را به مسؤ لان كشور تفويض نمايد و خودشان سـيـاسـت كـلى و راهـبـردى دفـاع مـقـدس را تـرسـيم و برانجام آنها نظارت مى كردند از اين رومسئوليت ها را بدين گونه تفويض و تعيين فرمودند:

 

 

الف)شـوراى عـالى دفـاع و قـرار گـاه خـاتـم الانـبـيـا و جـانـشـيـنـى‌فـرمـانـدهـى كل قوا در برنامه ريزى هاى نظامى

 

 

ب )شوراى عالى پشتيبانى جنگ براى جذب نيرو و تهيه امكانات

 

 

ج ) تشكيل ستاد مناطق بمباران شده

 

 

د ) تعيين وزارت امور خارجه جمهورى اسلامى براى تبيين سياست هاى دفاعى ايران در مجامع بين المللى 

 

 

ه‍ ) تشكيل شوراى عالى بازسازى مناطق جنگى

 

 

8 ـ تشويق به نبرد

 

 

هـنر مديريت و رهبرى امام ، نفوذ معنوى ايشان در قلب ميليون ها انسان مخلص و متعهد و شيفته به ولايت و رهبرى بود.

 

 

هرگاه پيام هاى حماسى و شور آفرين حضرت امام همانند جمله هاى : ((امروز روز حضور در حجله جـهاد و شهادت و ميدان نبرد است ؛ روز نشاط عاشقان خداست )) صادر مى شد، هم جبهه هاى نـبـرد را از جـوانـان پـر شور و با اخلاص آكنده مى ساخت و هم در گرما گرم نبرد، چون آبشارنـور بـر دل هـاى تـشـنـه و مشتاق جهاد و شهادت جارى مى گشت و توان رزم آنان را دو چندان مى ساخت و در يك كلام ((معجزه )) مى آفريد.

 

 

9 ـ تقويت روحيه رزمندگان

 

 

كـلمـات دلنـشـيـن و نـافـذ و روح بـخـش پـيـام هـا و سـخـنـان حـضـرت امـام دردل و و جـان رزمـنـدگـان اثـر شـگـرفـى مـى گذاشت ؛ سخنرانى هاى ايشان در جمع فرماندهان قرارگاه ها و رزمندگان دلاور و پيام هايى كه به مناسبت هاى مختلف براى رزمندگان صادر مى گرديد، قوت قلبى براى دلاورمردان جبهه ها بود.

 

 

پـيـام امـام به فرماندهان جبهه پس از عمليات بدر، بارزترين نمونه تاءثير معنوى پيام هاى امام در تقويت روحيه رزمندگان و فرماندهان در بحرانى ترين شرايط جنگ است .
روحيه بسيجي
برجسته‌ترين، ‌مهمترين و كاربردي‌ترين ارزش و پيامد جنگ براي جامعه كه مي‌تواند قوام آن و استمرار و پويايي انقلاب را حفظ نمايد، ضرورت وجود روحيه بسيجي است. يكي از دلايل اصلي و بنيادي پيروزي انقلاب اسلامي بر دنياي استكبار و ساقط كردن حكومت شاهنشاهي، روحيه ازخودگذشتي خيل مردم مسلمان و بي‌اعتنايي آنان به نمودهاي دنيوي بود كه باعث و باني ايجاد چنين روحيه‌اي و محرك اصلي آن، حضرت امام خميني(س) بنيانگذار جمهوري اسلامي بود.» آن حضرت با تحمل سختي‌ها و رياضت‌ها و عدم تعلق مطلق به مظاهر دنيا توانست در مقابل صاحب دنيا يعني امريكا و اذناب آن بايستد و سرانجام بر آنان غلبه نمايد و باهمين روحيه و با ارائه معارف توحيدي ناب تا لحظه مرگ، شور و شوق در صحنه انقلاب ماندن را در مردم زنده نگه داشت و به همين خاطر هيچگاه افق ديد مردم متوجه مسايل سطحي و پيش پا افتاده روزمره نبود، ‌لذا با اقتدار كامل از دين و انقلاب صيانت مي‌كردند.

 

 

در جنگ تحميلي، اين روحيه عمق بيشتري يافت و جايگاه و نام اصلي خود را پيدا كرد. در اين عرصه نيز تنها همين روحيه موجب شكست توطئه دشمنان براي سرنگوني نظام مقدس جمهوري اسلامي گرديد. در غير اين صورت يك نظام نوپا و كم تجربه در ابعاد سياسي، نظامي و ... قادر نبود در مقابل امپرياليسم آمريكا، شوروي و ارتجاع منطقه دوام بياورد. زيرا توازن قوا در جنگ تحميلي ميان ايران و عراق به ميزان بسيار زيادي به نفع عراق بود. ارتش عراق تا بن دندان تسليح و تجهيز، و بطور همه جانبه از سوي قدرتهاي بزرگ حمايت مي‌شد. لذا ضرورت ايجاب مي‌كرد از شيوه‌هيا غيركلاسيك و متكي به نيروي انساني در عملياتها استفاده شود. طبيعي بود كه در اين شيوه، جنگ در شب براي مصون ماندن از تكنولوژي تسليحاتي دشمن و همچنين استفاده از روحيات انقلابي و شهادت‌طلبي رمز موفقيت و عامل اصلي پيشبرد جنگ به شمار مي‌رفت. در چنين شرايطي، عنصر اصلي ميدان نبرد، شجاعت، فداكاري، قناعت، خودفراموشي، خداخواهي و ... بود كه خيل بسيجيان عاشق امام با روحيه بسيجي توانستند حامل اصلي اين ارزشها باشند و مقاصد دشمنان اسلام را از آغاز جنگ با شكست مواجه نمايند.

 

 

روحيه بسيجي چيست؟: هسته مركزي اين روحيه، همانا نگرش به پديده‌هاي مادي از دريچه نياز به عنوان وسيله و نه اصالت دادن به آنها است؛ و از سوي ديگر تمامي امور در راستاي دين و انقلاب و حفظ آرمان آن مفهوم مي‌يابند. از اين رو، از خودگذشتگي و فدا شدن براي ديندار ماندن توده‌ها يكي از وجوه برجسته روحيه بسيجيان بود. آنان به پيروي از تعليمات قرآن كريم آموخته بودند آنگاه كه فتح حاصل شود، مردم گروه گروه به دين مي‌گروند. (اذا جاء نصرالله و الفتح و رايت الناس يدخلون في دين الله افواجا).

 

 

بنابراين، در پي حفظ دين و دينداري مردم بودند و به خود نمي‌انديشيدند. آنها وظيفه خود را شكستن خط‌هاي پياپي مي‌دانستند تا راه براي ضعيفان و عقب نگه‌داشته‌ها شده‌ها باز گردند. آنها مي‌سوختند و فدا مي‌شدند تا ديگران نيز با خدايشان رابطه برقرار كنند. در يك كلام آنها با در دست گرفتن جانشان ، نوك پيكان حوادث انقلاب و سپر امام و اسلام بودند.

 

 

بسيجي‌ها در جبهه، در تقسيم كارها و پيشبرد امور خيلي راحت با يكديگر كنار مي‌آمدند و به فكر مقام و عنوان بالاتر نبودند، حتي آنها كه مقام بالاتري داشتند، يعني فرماندهان بالاتر،‌ به هنگام نبرد پيش‌گامتر از نيروهاي خود بودند و نيروها نيز گوي سبقت را از يكديگر مي‌ربودند. آنها حتي‌الامكان از زير بار عنوان شانه خالي مي‌كردند و بيشتر مايل بودند بدون شهرت و فقط براي خدا خدمت كنند كه حاصل كارشان تا ابد باقي بماند. آنها هر چه داشتند با هم تقسيم مي‌كردند و هر يك سعي داشت با تحمل رنج و كار بيشتر، ديگري در آسايش باشد. خيلي بندرت مشاهده مي‌شد كه كسي در فكر آسايش خود باشد چه رسد به آنكه بارش را بدوش ديگري بياندازد كه در اين صورت، او هنوز روحيه بسيجي را درك نكرده بود.

 

 

از خصوصيات ديگر روحيه بسيجي پركار بودند و كم خرج بودن است. آنها شب و روز نمي‌شناختند و فقط هنگامي كه كاري نبود و يا از فرط خستگي بدون اختيار خوابشان مي‌برد از كار باز مي‌ايستادند. آنها با اين همه تلاش و نقش‌آفريني در جنگ و حفظ نظام بسيار كم هزينه و بي‌توقع بودند زيرا خودشان را دائماً بدهكار مي‌دانستند و هميشه در پي آن بودند كه براي انقلاب كاري كنند. ديگر آنكه سنگرهاي آنها كه به منزله خانه‌هايشان بود خيلي ساده و بي‌آلايش و توام با صفا و معنويت ساخته شده بود. به همين خاطر بسيار سبكبال بودند و در هر لحظه‌اي كه فرمان حركت يا حمله صادر مي‌شد خيلي راحت جابجا مي‌شدند و با جمع كردن اثاثيه‌شان در يك كوله‌پشتي عازم ميدان نبرد شده و به انتظار شهادت مي‌جنگيدند. براي خواب زيرانداز و روانداز و بالششان پتو بود و خيلي اوقات كه وسايل به اندازه كافي نبود با دو سه پتو، سه چهار نفر به استراحت مي‌پرداختند. در غذا خوردن نيز چنين بودند. و خلاصه آنكه خاكي و ساده‌زيست و كوخ نشين بودند و فقط وسايل ضروري زندگي را داشتند و با راهنماي خط اليه راجعون، فقط انديشه مقصد نهايي را در سر داشتند و با زيركي و درايت تمام، به چيز ديگري خود را مشغول نمي‌كردند. به همين خاطر، اكثر آنها شهيد شدند و تعداد كمي كه باقيمانده‌اند مفتخر به پيمودن چنين راهي هستند.

 

 

ويژگي ديگر روحيه بسيجي، متعبد بودن توام با معرفت ديني است. اين روحيه بلند را حتي نمي‌توان توصيف كرد و وصف ‌آن روحيات و نماز شب‌ها و انابه‌ها و ... قابل بيان نيست. نماز جماعت اول وقت، مقيد بودند به دعاي روزها، زيارت عاشورا، «دعاي كميل»، «عرفه»، «شعبانيه»، جوشن كبير، زيارات جامعه كبيره و سينه‌زني و عزاداري عاشورايي، جلوه‌هايي از اين روحيه است. حضرت امام خميني(س) با توجه به چنين ويژگي‌هايي از تفكر و روحيه بسيجي فرمودند: «اگر به كشوري نواي دلنشين تفكر بسيجي طنين‌انداز شد،‌ چشم طمع دشمنان و جهانخواران از آن دور خواهد گرديد و الا هر لحظه بايد منتظر حادثه ماند.»

 

 

10 ـ توجه دادن رزمندگان به معنويت

 

 

حـضـرت امـام (ره ) دائمـا رزمـنـدگـان و فـرمـانـدهـان قـرارگـاه هـا را بـه مـسـائل مـعـنـوى توجه مى داد تا حماسه سازى رزم آوران عرصه پيكار با عرفان دينى و الهى آميخته باشد.

 

 

تـوجـه دادن رزمندگان به اراده و قدرت خداوند تبارك و تعالى در پيروزى و جنگ ، تذكر به اعتماد و اعتقاد به نصرت الهى ، تاكيد بر ذكر خداوند و تهجد در جبهه ها، پرهيز دادن از غرور و تـوجـه دادن نـيـروهـا بـه تـوانـايـى هـاى قـدرت ايـمـان و اخـلاص در رزمـنـدگـان درمقابل تجهيزات دشمن از جمله تذكرات امام به رزمندگان بود.

 

 

اصـولا درانـديـشـه و سيره حضرت امام هر گونه تلاش و اقدامات سياسى ، فرهنگى و نظامىبـدون در نـظـر گـرفـتـن بعد الهى و معنوى فاقد هرگونه ارزش اسلامى است ، از اين رو به رزمندگان اسلام آميختگى عمل ظاهرى را به معنويت دينى و الهى تذكر داد و فرمود:

 

 

((زدن و پـيـروز شدن و فتح كردن و همه اينها اگر آن بعد معنوى اش نباشد همه اش شكست است.))

 

 

11 ـ تقويت بنيه دفاعى

 

 

اهتمام فراوان حضرت امام برتقويت بنيه دفاعى و حمايت هاى ايشان از بالا بردن كيفيت و كميّت امكانات و تجهيزات نظامى و تاءمين بودجه هاى جنگ و دفاع مقدس از خصوصيات تدبير رهبرىايـشـان در دفـاع مـقدس بود. اين اهتمام حضرت امام تا روزهاى پايانى جنگ نيز ادامه داشت و طى دستورالعملى به مسؤ لان سياسى نظامى فرمود:

 

 

((بـايـد... در تـجـهـيـز كـليـه آحـاد و افـراد ايـن كـشـور بـر اسـاس اصـول و فـرمـول خـاص دفـاع هـمـه جـانـبـه تـا رسـيـدن بـه تشكّل واقعى و حقيقى بسيح و ارتش بيست ميليونى كوشش نمود)).

 

 

بـه فـرمـانـدهـان نـظـامـى نـيـز فـرمود: ((نيروهاى نظامى ما هرگز نبايد از كيد و مكر دشمنان غافل بمانند و در هر شرايطى بايد بنيه دفاعى كشور در بهترين وضعيت باشد.))
نتيجه گيري :
در پايان اين مقاله  به نتايج به دست آمده از مطالب ارائه شده مي پردازم . ازمجموع مطالب ارائه شده فوق الذكر به دستاوردهاى دفاع مقدس در سطح داخلي و بين المللي خواهيم رسيد ، كه به قرار زير است :    
الف ) دستاوردهاى داخلى

 

 

1) تـثـبـيت انقلاب : يكى از ثمرات بزرگ دفاع مقدس ، تثبيت انقلاب بود، يعنى درسـايه جنگ بود كه انقلاب تثبيت شد و ضد انقلاب ها رانده شدند و نيروهاى وابـسـتـه به شرق و غرب كم كم شناخته شده به دست نيروهاى انقلاب از نظام كـنـار گذاشته شدند. مصداق بارز اين ادعا، روشن شدن شخصيت تروريستى و ضد دينى گروهك مجاهدين خلق (منافقين) براى ملت ايران بود كه درسايههشت سال دفاع مقدس مـحـقـق گـرديد.در سايه جنگ ملت ايران بهتر از گذشته توانستند حق را از باطل ، خودى را از غيرخودى تشخيص داده و در راستاى آفت زدايى انقلاب گام بردارند. و نتيجه اين هوشيارى تثبيت انقلاب بود.

 

 

2) تـثـبـيـت تـمـامـيـت ارضـى : استمرار جنگ پس از فتح خرمشهر منجر به تـثبيت تماميت ارضى و امنيت مرزى جمهورى اسلامى در منطقه شد نگاهى به تاريخ ‌گذشته ايران نشان مى دهد كه در طول دو قرن گذشته ، اين تنها جنگى بـوده است كه ايرانيان حتى يك وجب از خاك ميهن اسلامى خود را به بيگانگان نداده اند، درقرون گذشته طى دو جنگ ايران و روس ، قسمت اعظمى از قلمرو ايـران به بيگانگان واگذار گرديد و همين امر، يعنى عدم توانايى حكومت ايران در مـقـابل دست اندازى بيگانگان به خاك خود باعث گرديد كه در سال 1350 نيز با يك سناريوى شيطانى ،استان چهاردهم يعنى بحرين را از ايران جدا ساخته در صحنه بين المللى استقلال آن را اعلام نمايند. اما در اين هشت سال دفاع مقدس , با اين كه حمله دشمن بسى عـظـيـم تر و حساس تر از جنگ هاى گذشته بود تماميت ارضى كشور به تمام و كمال حفظ گرديد. يك كشور با غيرت ممكن است خسارات زيادى را تقبل كند اما حاضر نيست ناموس ملى خودش رابدست بيگانگان بدهد.

 

 

3) افـزايـش توان نظامى : يك ارتش منظم و كلاسيك ، دست كم يك دهه زمان نـيـازدارد تـا بـتـواند خودش را سازماندهى و تقويت نمايد در صورتى كه سپاه پـاسـداران انقلاب اسلامى توانست در كوتاه ترين مدت ممكن سه نيروى مقتدر زمـيـنـى ، دريايى و هوايى را سازماندهى كرده و با جديدترين روش هاى نظامى بكارگيرى نمايد.همچنين انبوهى از تجربيات را طى اين هشت سال ، توشه خود سـازد. عـلاوه بـر ايـن صنايع نظامى به حد مطلوبى توسعه داده شد و در برخى مـوارد بـه حد خود كفايى رسيد. حضرت امام (ره ) هم در اين زمينه مى فرمايند: (ما تنها در جنگ بود كه توانستيم صنايع نظامى خود را به حد مطلوبى از رشد برسانيم .)  پـس از اتمام جنگ نيز تجربيات هشت سال دفاع مقدس ، قدرت نظامى ايران را تـاحـد كشورهاى پيشرفته منطقه افزايش داده و يك حالت بازدارندگى بسيار قـوى درمـقابل قدرت هاى نظامى منطقه به وجود آورد. ساخت موشك دوربرد شـهـاب 3 وآزمـايـش موفقيت آميز آن ، چنان دشمنان ما از جمله رژيم اشغالگر قـدس را شـگـفـت زده كـرد كه سبب شد موضع گيرى هاى تندى در قبال اين حركت مقتدرانه جمهورى اسلامى در صحنه بين المللى از خود بروز دهند. سـاخـت تـانـك ذوالـفـقـار بـا قـدرت مانور بالا، بازسازى هواپيماهاى جنگى ، تـولـيـدقـطعات هواپيما و سلاح هاى سنگين و خود كفايى در ساخت سلاح هاى سبك ونيمه سنگين ، ساخت هواپيماى بدون سرنشين و... بسيارى موارد ديگر از جمله ثمراتى است كه در سايه 8 سال دفاع مقدس نصيب مملكت ما شد. تـجـربـه در امـر مـهـنـدسـى جـنـگ ،راه سـازى ، سـد سـازى كشتى سازى ، صـنـايع الكترونيك  ،پزشكى ، داروسازى و مانند آن ، از ديگر ثمرات دفاع مقدس است كه ازآن ها در امر بازسازى كشور به نحو مطلوب استفاده شده و مى شود.
ب ) دستاوردهاى بين المللى دفاع مقدس

 

 

1) تـثـبـيـت انقلاب اسلامى در صحنه بين المللى : در صحنه بين الملل ، جهان تـوانـسـت بـفهمد انقلاب ما يك انقلاب اصيل با پشتوانه الهى و مردمى و تصور انهدام انقلاب در كوتاه مدت يك امر واهى است .

 

 

هـشـت سال دفاع خستگى ناپذير و مخلصانه كه تثبيت كامل و مقتدرانه نظام را بـه هـمـراه داشـت ، قـدرت هـاى مـنطقه اى و فرا منطقه اى را واداشت تا نظام جـمـهـورى اسـلامـى را به رسميت شناخته و به حقوق ملى و بين المللى آن به عـنوان يك نظام مستقل سياسى و قدرتمند اعتراف نمايند. در خواست رسمى و مكرر امريكا جهت ايجاد ارتباط با ايران مصداق بارز چنين فرضيه اى است .

 

 

2) شـنـاسـانـدن بـعـد فرهنگى و مكتبى انقلاب در صحنه بين الملل :در سايه دفـاع مـكـتـبـى ، بـعـد ديـنـى انـقلاب به مردم جهان شناسانده شد. و اين امر مـوجـب شكل گيرى حركت هاى آزادى بخش در جهان گرديد و مسلمان را به آگاهي اسلامي فراخواند. مرحوم حاج سيد احمد خمينى (ره ) در مصاحبه مشهور خودمى گويد:

 

 

(مـن نـمـى گويم كه اگر جنگ نبود انقلاب شكست مى خورد، اما اگر جنگ نبود بعد فرهنگى و مكتبى بودن انقلاب ما در دنيا شناخته نمى شد. جنگ موجب شـد كـه اكـثـرخـبـرهاى دنيا در هشت سال جنگ در مورد ايران از رسانه هاى گـروهـى پـخـش شـود. قدرت انقلاب ، تفكر امام ، برخورد انقلاب با ارزش هاى ترسيم شده از سوى غرب و...در لابه لاى جنگ ، به دنيا منتقل شد. وقتى اينطور شـد، در تـمـام نيروهاى اسلامى وهسته هاى مقاومت كه نقاط بسيار قوى ادامه جـنـگ بودند اميدى پديد آمد، اگر شما        مى بينيد كه در جريان سلمان رشدى ، مـسـلـمانان دنيا به خيابان ها مى ريزند و فتواى امام چنان واكنش هايى به وجود مـى آورد . ايـن آگاهى است كه در خلال هشت سال جنگ توسط دشمنان ما به آن هـا مـنـتـقـل شده است . چون امام كه محور تمام اخبار بودند تفكرشان تفكر اسلامى بود. اسلام و ديدگاه هاى اسلامى امام به بهترين وجه در آن دوران براى تمام دنيا و مسلمانانى كه در اقصى نقاط جهان هستند مخابره شد... لذا موضع ما در مقابل اسرائيل ،ارتجاع منطقه و حكومتهاي استكباري جهان در خبرها و گزارشات بيان          مى شد.) وقـتـى حـرف امـام توسط خبرگزاريها مـنتقل مى شود كه (امريكا هيچ غلطى نمى تواند بكند) و (مـا دنـدان هـاى امريكا را در دهانش خرد مى كنيم ) باعث مى شد كه مـسـلمان ها خويشتن را بازيايند. اين درست است كه حرف امام( ره ) بود ولى سيستم ارتباطى حرف امام ( ره )  دفاع مقدس در مقابل متجاوز بود.

 

 

دسـتـاوردهـاى بـيـن الـمـلـلى دفاع مقدس از ديدگاه امام (ره ):  حضرت امام (ره)همواره 8 سال دفاع مقدس را موهبتى الهى مى دانستند و معتقد بودند در سايه آن ثمرات عظيمى نصيب اين كشور شد، از جمله :

 

 

(...مـا انـقـلابـمان را در جنگ به جهان صادر نموده ايم ، ما مظلوميت خويش و سـتـم مـتـجـاوزان را در جـنـگ ثابت نموديم , ما در جنگ پرده از چهره تزوير جهانخواران كنار زديم ، ما در جنگ دوستان و دشمنان مان را شناخته ايم ...ما در جـنگ ابهت دو ابر قدرت شرق و غرب را شكستيم ...ما در جنگ به مردم جهان و خـصوصا مردم منطقه نشان داديم كه عليه تمامى قدرت ها و ابرقدرت ها ساليان سـال مـى تـوان مبارزه كرد. جنگ ما كمك به فتح افغانستان را به دنبال داشت ، جـنگ ما فتح فلسطين را به دنبال خواهد داشت ، جنگ ما موجب شد كه تمامى سـردمداران نظام هاى فاسد در مقابل اسلام احساس ذلت كنند جنگ ما بيدارى پاكستان وهندوستان را به دنبال داشت و...) بـديـن ترتيب مى بينيم  خسارات مادى و معنوى هشت سال دفاع مقدس ، در مقابل بركاتى كه بـه واسـطـه اين دفـاع مقدس نصيب ملت غيور ايران و ميهن اسلاميمان گرديد، بسيار ناچيزاست .  مجتبي باغدارنيا

 

 

  پي‌نويس:
1- برخي ارزشها و ثمرات جنگ تحميلي نوشته حسين  اردستاني  مندرج در سايت تبيان

2ـ تحليلي بر جنگ تحميلي عراق عليه ايران؛ انتشارات وزارت امور خارجه جمهوري اسلامي ايران.

3 ـ‌ روزنامه جمهوري اسلامي؛ 31 شهريور، دوم و سوم مهر 1370ش؛ (صادر كنندگان مرگ)

 

4- رهبرى معنوى امام خمينى (ره ) در دفاع مقدس نوشته حسين شيدائيان مندرج درسايت تبيان

5ـ صحيفه نور.

8-شبهه زدايى از برخى ابهامات دفاع مقدس    نوشته حسين ترابى مندرج در سايت تبيان

9ـ فرآيند جنگ تحميلي؛ اداره كل پژوهش معاونت سياسي صدا و سيما.

 

10ـ‌ گزارش آماري مؤسسه بين‌المللي صلح استكهلم ؛ 1989 م.

11- كتاب آشنايي با دفاع مقدس نوشته دكتر لاريجاني ازسايت پژوهشگاه علوم و معارف دفاع مقدس

12- تجربيات تدريس نويسنده مقاله در درس آشنايي با دفاع مقدس در دانشگاه آزاد اسلامي

 

 

نقشه سایت

تمام حقوق مادی و معنوی این وبسایت به موزه انقلاب اسلامی و دفاع مقدس تعلق دارد.
.استفاده از منابع محتوایی با ذکر منبع مجاز است